Ο Χρόνος Ηρακλής και οι Μοίρες των Εσπερίδων

Μαρμάρινο ανάγλυφο (2ος αι. π.α.χ.χ.) στη Μοδένα

Ο Ορφικός Έρως (Φάνης) με ηλιοτροπικά και πανθεϊστικά εμβλήματα. 

Ο κόσμος σαν ζώνη ελλειψοειδής (σχήμα αυγού) με τα σημεία του Ζωδιακού· 

πάνω και κάτω τα δύο μισά του Κοσμογονικού Αυγού (βγάζοντας φλόγες)· 

ανάμεσα ο Φάνης φτερωτός (σαν Έρως)· 

από το κεφάλι του δέσμες ηλιακές (ηλιοτροπισμός της μορφής)· 

πίσω από τους ώμους μεγάλο μισοφέγγαρο· 

με φίδι γύρω στο κορμί (σαν Χρόνος)· κεφάλια τράγου, λιονταριού, κριαριού στη μέση του κορμιού· με το σκήπτρο στ’ αριστερό (σαν βασιλεύς του κόσμου) και τον κεραυνό στο δεξί (σαν Ζευς)· 

με δίχαλα πόδια σαν Παν (θεός Παγκοσμικός)· 

και, έξω από τον Ζωδιακό, στις τέσσερις γωνίες του αναγλύφου, που λείπουν εδώ, τα κεφάλια των τεσσάρων Ανέμων (σημαντικά για την ορφική κοσμοθεωρία). Σβησμένη μέσα επιγραφή : Ε]YPHROSY[NE ET] FELIX, κι άλλη από κάτω: P(ecunia) P(osuit) FELIX PATER (ήγουν: Sacrorum).

Ο κύκλος του ζωδιακού, λευκές και κόκκινες Μοίρες

Από τη στιγμή που ο Φάνης ταυτίζεται με τον  Χρόνο και τον Ήλιο είναι δυνατή η ερμηνεία της μορφής του. Για αυτό το ανάγλυφο της Μοδένας ο κόσμος, ως ουράνια σφαίρα, παρίσταται με τη μορφή του ζωδιακού.

Η μετάπτωση του εαρινού ισημερινού σημείου είναι αποτέλεσμα της μεταπτωτικής κινήσεως της γης, κατά την οποία ο άξων του κόσμου που είναι είναι η προέκταση του άξονα περιστροφής της γης διαγράφει κώνο γύρω από τον άξονα της εκλειπτικής.  Έτσι ο βόρειος πόλος διαγράφει κύκλο 25800 έτη, όσα ακριβώς χρειάζονται για να διαγράψει το εαρινό σημείο όλο το ζωδιακό.

Όταν λοιπόν η εαρινή ισημερία ήταν στον αστερισμό του Ταύρου, πολικός αστέρας ήταν ο α του Δράκοντος, όπως αναφέρεται στον ορφικό στίχο.

Επομένως στη παράσταση του Φάνητος Ηλίου, ο όφις δράκων που ευρίσκεται στη κεφαλή του Φάνη και τον περιβάλλει ολόκληρο, συμβολίζει τον αστερισμό του Δράκοντος, του οποίου ο αστέρας α ήταν πολικός αστής την εποχή όπου η εαρινή ισημερία γινόταν στον Ταύρο και το θερινό ηλιοστάσιο στον Λέοντα. Γι αυτόν τον λόγο έχουν στη μέση τους κεφαλές Ταύρου και λέοντος.

Δηλ. ο Φάνης αποτελεί μια τροποποιημένη μορφή του ορφικού Φάνητος, βάσει των νέων στοιχείων που ίσχυαν κατά την εποχή της κατασκευής του με τον Άρη  Κριό στη κεφαλή του.

Οι αρχαίοι φιλόσοφοι εννοούσαν των Ζωδιακό ως το αδράχτι της ανάγκης και συνέδεαν την μοίρα με τις  κινήσεις των πλανητών του Ήλιου και της  Σελήνης. 

"Αρρενόθηλυς ο Νους ο θεός και εγέννησε άλλο Νου δημιουργό που καθώς είναι θεός του πυρός και του πνεύματος εδημιουργήσε 7 κυβερνήτες πλανήτες , η δε διακυβέρνηση τους καλείται Ειμαρμένη".

Λέει ο Ερμής ο Τρισμέγιστος

Η Ανάγκη ως νομοτέλεια εκφράζεται ως Ειμαρμένη της οποίας η τριαδική προσωποποίηση είναι οι τρεις Μοίρες, Κλωθώ, Λάχεσις και Άτροπος. Η μοίρα σημαίνει μέρος, μερίδιο από κάτι, γι αυτό ονομάσθηκαν μοίρες τα 360 ίσα μέρη του κύκλου και κατ έπέκταση της εννοίας το μερίδιο τύχης για τον καθένα.

Ο Ορφέας αποκαλούσε Τύχη την Άρτεμιν και ονόμαζε μοίρες, λευκόστολοι, τις όψεις της Σελήνης κατά την 30ην και 15η μέρα της ηλικίας της και τη Νέα Σελήνη, Αντίθετα με τις μοίρες αυτές, η Κλωθώ η Λάχεσις και η Άτροπος καλύπτονται με κατακόκκκινο λινό ύφασμα. Αυτές οι Μοίρες μαζί με τις Χάριτες και τις Ώρες οδηγούν στο φως με κυκλικούς χορούς της Περσεφόνη.

Οι τρεις αυτές Μοίρες αντιστοιχούν στους τρεις λαμπρούς αστέρες, τον Λαμπαδία, α του Ταύρου, τον Βασιλίσκο α του Λέοντος και τον Στάχυ α της Παρθένου.

Στον α του Ταύρου ως αστέρα της εαρινής ισημερίας αντιστοιχούσε η Κλωθώ που αρχίζει το κλώσιμο με την αναγέννηση της φύσεως και του ανθρώπου. Στο α Λέοντος που αντιστοιχούσε η Λάχεσις που καθόριζε το πεπρωμένο του ανθρώπου με την γέννηση του και στο α της Παρθένου, η Άτροπος που κόβει το νήμα της ζωής. Ήταν η ίδια η Παρθένος Περσεφόνη η συμπαίκτρια Ωρών ,  Φερσεφόνεια που αιωνίως γεννά και  φονεύει τα πάντα.

Αυτοί οι τρεις λαμπροί αστέρες μοίρες του Ουρανού ήταν και τα τρία χρυσά μήλα των  Εσπερίδων που παίρνει ο Ηρακλής.

Αστραία

 

ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ

ΚΟΣΜΟΛΟΓΙΚΑΙ ΚΑΙ ΚΟΣΜΟΓΟΝΙΚΑΙ ΑΝΤΙΛΗΨΕΙΣ

ΕΙΣ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΤΑ ΤΗΝ Β΄ΧΙΛΙΕΤΗΡΙΔΑ Π.Χ

ΜΑΡΩ ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΙΟΥ

Ορφικά χρυσόφυλλα

                   Συνομιλίες  των Ορφικών με τον Πλούτωνα σε φύλλα  αναστάσιμων πινακίδων 

Οι ορφικές πινακίδες ήταν λεπτά χρυσά ελάσματα, διπλωμένα ή τυλιγμένα και τοποθετημένα κοντά στα χέρια ή στο στόμα του νεκρού, ή μέσα σε φυλακτήριο δεμένο στο λαιμό. Είναι τυπωμένα με κείμενα που περιείχαν πληροφορίες και οδηγίες προς το νεκρό για να περάσει με ασφάλεια στον άλλο κόσμο και να αποκτήσει την ευμένεια των θεών. Βρέθηκαν κυρίως στην Μεγάλη Ελλάδα, στην Βόρειο Ελλάδα και στην Κρήτη.
 Πρόκειται για λεπτά φύλλα χρυσού, μεγέθους 40-50 χιλιοστών, τοποθετημένα στο στήθος ή στα χέρια του νεκρού πριν 2500 χρόνια.
 Πάνω τους βρίσκονται χαραγμένα κείμενα σχετικά με την πορεία που πρέπει να ακολουθήσει η Ψυχή μέσα στον Άδη και τα λόγια που πρέπει να προφέρει μπρος τους Κριτές του Κάτω Κόσμου. Περιέχουν δηλαδή κωδικοποιημένη όλη τη γνώση που πρέπει να φέρει μαζί του ο μύστης, για να φτάσει στον τελικό του προορισμό και να μη ξεχάσει τον γυρισμό. Η Μνημοσύνη σε ρόλο σημαντικό και η Συνείδηση στο  σκοτεινό ταξίδι  αυτό.
Τα δύο ορφικά ελάσματα που βρέθηκαν στην Πέλιννα  ήταν τοποθετημένα επάνω στο στήθος νεκρής γυναίκας . Τα ελάσματα έχουν τη μορφή κισσού, σύμβολο του Διόνυσου. Μοιάζουν όμως και σαν καρδιές.  Η καρδιά ήταν το μόνο κομμάτι του Διόνυσου που δεν κατασπάραξαν οι Τιτάνες και ξαναγεννήθηκε .

Πέλιννα
 Τώρα πέθανες και τώρα γεννήθηκες, τρισόλβιε, τούτη δω τη μέρα.
Στην Περσεφόνη να πεις ότι σ’ απελευθέρωσε ο ίδιος ο Βάκχος.
Ταύρος στο γάλα πήδηξες. Γοργά στο γάλα πήδηξες. Κριάρι στο γάλα έπεσες.
 Έχεις κρασί για ευδαίμονα τιμή
 και κάτω απ’ τη γη σε περιμένει βραβείο σαν των άλλων ολβίων.

Ιππώνιο

 Φύλακες στέκουν εμπρός της.
Θα σε ρωτήσουν με οξύνοια πνεύματος τι αναζητάς στο ζοφερό σκότος του Άδη.
 Να πεις: Είμαι γιος της Γης και του έναστρου Ουρανού.
 Στέγνωσα απ’ τη δίψα και χάνομαι.
Αλλά δώστε μου γρήγορα να πιω δροσερό νερό από τη λίμνη της Μνημοσύνης».
 Και θα ρωτήσουν τη βασίλισσα του Κάτω Κόσμου
και θα σου δώσουν να πιεις από τη λίμνη της Μνημοσύνης. Σαν πιεις, και συ τον ιερό θα πάρεις το δρόμο  που βαδίζουν και οι άλλοι ένδοξοι μύστες και βάκχοι.

ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ

Λατρείες στην Κρήτη: η περίπτωση των διονυσιακών-ορφικών ελασμάτων

Τζιφόπουλος

Αναζητώντας  την Αθανασία  σε φύλλα χρυσού

.... με κάθε τρόπο, 

των ανθρώπων ο φόβος και η αγωνία

Αστραία

Το άγγιγμα του Μίδα και τα μυστικά του χρυσού

Ο τύμβος (Τούμπα) του βασιλέα Μίδα της Φρυγία στο Γόρδιον

Αλχημιστικές μετατροπές μετάλλων στη Μιδική Φρυγία

Ορφικός ύμνος Σαβάζιου (θυμίαμα αρώματα)

«Άκουσε, πάτερ, Κρόνου υιέ, Σαβάζιε, κύδιμε δαίμον, ο οποίος τον Βάκχο Διόνυσο, τον ερίβρομο, τον ειραφιώτη, τον εγκατέραψες εν των μηρώ, ώστε να έλθει τετελεσμένος στον αγαθό Τμώλο κοντά στην καλλιπάριον Ίπτα. Αλλά, μακάριε, κυβερνήτη της Φρυγίας, βασιλεύτατε των πάντων, ας επέλθεις με ευμένεια επαρωγός για τους μυστιπόλους.»

Άκουσέ με πατέρα Σαβάζιε υιέ του Κρόνου, (υπονοεί τον Δία), ένδοξε θεέ, συ πού έρραψες μέσα εις τον μηρόν σου τον Βάκχον Διόνυσον τον φωνακλά (τον δυνατά φωνάζοντα), τον μηροραμμένον, διά να υπάγη μεμυημένος εις τον ιερόν Τμώλον, πλησίον εις την ωραίαν Ίππαν.
Αλλά, ώ μακάριε, εσύ πού κυβερνάς την Φρυγίαν και είσαι ο μεγαλύτερος από όλους Βασιλεύς είθε να έλθης ως ευμενής βοηθός εις τους τελούντος μυστηριακάς τελετουργίας.

Ορφικές επικλήσεις στον Φρυγικό Σαβάζιο

Ο Σαβάζιος είναι γνωστή μία αρχαία ελληνική θρακική και φρυγική θεότητα. Οι πιστοί του χόρευαν κρατώντας ιερά φίδια, ενώ κατά τις νύχτες εόρταζαν τον «μυστικό γάμο» των μυημένων με τον θεό. Το «Λεξικό της Σούδας» γράφει με απόλυτο τρόπο: «ο Σαβάζιος... ...είναι το ίδιο με τον Διόνυσο. Απέκτησε αυτήν την επίκληση από τις τελετές προς αυτόν. Γιατί οι βάρβαροι αποκαλούν τη βακχική κραυγή «σαβάζειν», οπότε και κάποιοι από τους `Ελληνες ακολούθησαν και απεκάλεσαν την κραυγή «σαβασμός»... ...Επίσης, ονομάζονταν «σαβοί» τα μέρη που είχαν αφιερωθεί στον Διόνυσο και στις βακχιάζουσές του.
 Ο Σαβάζιος παριστάνεται σε απεικονίσεις πάντα πάνω σε άλογο, να φορά φρυγικό ένδυμα και με πλήθος σύμβολα. Η λατρεία του διαδόθηκε και στη Ρώμη, όπου πρωτοεμφανίζεται τον 2ο αιώνα π.Χ., και από εκεί σε ολόκληρη τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, όπως εξάλλου και άλλες ανατολικές λατρείες. Κάποτε το όνομα Σαβάζιος συγχέεται από τους Ρωμαίους με το εβραϊκό Σαβαώθ όταν οι συγκρητιστικές και μονοθεϊστικές τάσεις τον παρουσιάζουν ως τον θεό λυτρωτή. Ο Πλούταρχος γράφει στα Συμποσιακά του (ΙV 6) ότι οι Εβραίοι λάτρευαν τον Διόνυσο και ότι η «ημέρα των Σαββάτων» ήταν εορτή του Σαβαζίου.
Η Φρυγία έφερε κατά την αρχαιότητα μεγάλη περιοχή της σημερινής βορειοκεντρικής Τουρκίας. Ονομαζόταν Μεγάλη Φρυγία σε αντιδιαστολή με τη Μικρά Φρυγία ή Ελλησποντική Φρυγία (Μυσία).
Οι κάτοικοι της περιοχής ονομάζονταν, γενικά, Φρύγες. Στα βουνά της Φρυγίας λατρευόταν η Μεγάλη Μητέρα, η Κυβέλη, όπως ήταν γνωστή σε Έλληνες και Ρωμαίους και οι Φρύγες την έλεγαν «Μητέρα των Ορέων». Ακόμη, τιμούσαν τον Σαβάζιο, τον ουράνιο και πατέρα θεό που απεικονιζόταν καβάλα σε άλογο. Οι Έλληνες τον παρομοίαζαν με τον Δία. Απεικονίσεις του Σαβαζίου υπήρχαν ακόμη και στα ρωμαϊκά χρόνια ως θεού-καβαλάρη.
 Κατά την κατάκτησή της από τον Μέγαν Αλέξανδρο, διοικητής της περιοχής, διορίστηκε ο Κάλας.
Ο Μίδας ήταν βασιλιάς της Φρυγίας. Ήταν γνωστός για την ικανότητά του να μετατρέπει σε χρυσάφι οτιδήποτε άγγιζε. Ο Ηρόδοτος γράφει ότι είχε αφιερώσει έναν θρόνο στους Δελφούς πριν από τον Γύγη, δηλαδή λίγο πριν ή λίγο μετά το 700 π.Χ. Ήταν γιος του Γόρδιου, ενός φτωχού αγρότη, απογόνου του μακεδονικού βασιλικού γένους των Βριγών που μετανάστευσε στη Μικρά Ασία και έγινε βασιλιάς του Γορδίου ή Γορδίειου, παλιάς πρωτεύουσας της Φρυγίας στον άνω ρου στον ποταμού Σαγγάριου. Ανέβηκε στο θρόνο επειδή επιβεβαίωσε το χρησμό του Μαντείου, που έλεγε ότι ο μελλοντικός βασιλιάς θα ερχόταν πάνω σε ένα κάρο. Στο ζυγό του κάρου αυτού υπήρχε ένα σχοινί δεμένο σε κόμπο το οποίο έκοψε ο Μέγας Αλέξανδρος, όταν πήγε στο Γόρδιο.
 Ήταν μεταξύ εκείνων που θέσπισαν τη λατρεία της θεάς Κυβέλης. Στα μέσα του 7ου αιώνα π.Χ. οι Κιμμέριοι εισέβαλαν στη Φρυγία και κατέλυσαν το βασίλειο του Μίδα, ο οποίος από τη λύπη του αυτοκτόνησε. Επίσης τον λάτρευαν ως γιο της θεάς Κυβέλης.
Το άγγιγμα του Μίδα 
Ο Ηρόδοτος γράφει για τον Μίδα ότι είχε έναν κήπο στην κοιλάδα κάτω από το όρος Βέρμιο με εξηντάφυλλα τριαντάφυλλα εξαιρετικής ευωδίας και με μια πηγή με δροσερό νερό, το οποίο ο Μίδας ανακάτεψε με κρασί και το πρόσφερε στον Σιληνό, θεότητα του κρασιού και συγγενή του Διονύσου, τον οποίο φιλοξενούσε επί δέκα μέρες. Ήθελε να τον μεθύσει για να μάθει τα μυστικά της σοφίας του. Οι Φρύγες έχουν έναν παρόμοιο μύθο όπου η πηγή τοποθετείται στο Θύμβριο της Φρυγίας, αναφέρουν δε ότι όταν ο Σιληνός αποκάλυψε τα μυστικά του στον Μίδα, εκείνος την ενδέκατη μέρα τον οδήγησε κοντά στο Διόνυσο.

Σε πιάνει τρέλα ή ζάλη Κορυβάντων;ΣΩΣ. Όχι· ύπνος που ο Σαβάζιος μου τον στέλνει.10ΞΑΝ. Τον ίδιο θεό κι οι δυο μας προσκυνούμε·και στα δικά μου βλέφαρα ένας ύπνοςχίμηξε μετανίτης, όμοιος Μήδος,τώρα δα, και παράξενο όνειρο είδα.ΣΩΣ. Κι εγώ· ποτέ δεν είδα κάτι τέτοιο.Πες πρώτα το δικό σου. ΞΑΝ. Αϊτός πελώριοςείδα να ορμά στην αγορά, ν᾽ αρπάζειμπρουντζοντυμένη ασπίδα με τα νύχια,στα ουράνια να τη φέρνει, κι απ᾽ τα χέριανα πέφτει αυτή του ΚλεώνυμουΑΡΙΣΤΟΦΑΝΗΣ ΣΦΗΚΕΣ


Ψηφιακή Βιβλιοθήκη της Αρχαίας Ελληνικής Γραμματείας
ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ
 Ο Σαβάζιος της Φρυγίας  και ο χρυσός του Μίδα
Πως μετατρέπεται η ύλη σε χρυσό ευγενές μέταλλο
Ό,τι δεν λύνεται κόβεται
Οι κόμποι του Γορδίου
Οι κόμβοι της  Κίρκης ( αυτούς που δίδαξε στον Οδυσσέα)
Τα κομπιούτερ και οι υπολογιστές
Το ενεργειακό πλέγμα της Γαίας
Τα κομβικά σημεία
Αστραία