Τρίτη, 25 Δεκεμβρίου 2018

Από τον κόσμο και το έργο του Ομήρου




Ο  Όμηρος με τα μάτια του Wolfgang Schadewaldt

 Τα άρθρα που συγκεντρώθηκαν στο βιβλίο αυτό είναι κομμάτια από τον δρόμο που ακολούθησα ο ίδιος προσπαθώντας να γνωρίσω τον Όμηρο. 
Ο ποιητής που πολλοί πίστευαν άπιαστη σκιά, ήθελε να ξαναπάρει τη θέση του στην ιστορία ως άνθρωπος με σάρκα και οστά. Το ποίημα του, ξεσκισμένο και κομματιασμένο από τις επίμονες ερευνητικές προσπάθειες ενός και παραπάνω αιώνα, ζητούσαν να του ξαναδώσουμε την ολοκληρωμένη μορφή του στο πλαίσιο των εδικών συνθηκών που κυβερνούσαν την τέχνη των ραψωδών, και τότε να το καταλάβουμε ως αυτοδύναμο βλαστάρι του αιώνα του. Γιατί το ποίημα αυτό είναι ποίηση με την υψηλότερη έννοια: μέσα του συμπυκνώθηκε σε λόγο μια τεράστια πραγματικότητα. Η αναμφισβήτητη μοναδικότητα του αποτελεί και το μυστικό της επιβίωσης του σε πάντα ανανεωμένη μορφή. Με αυτό το όραμα μίλησε για πρώτη φορά η Ευρώπη. 
Από τον πρόλογο του βιβλίου

Το ύφος ενός μεγάλου ανθρώπου δεν είναι παρά η ανταύγεια του κόσμου του. Ο Όμηρος μιλά με πολλές γλώσσες γιατί ολόκληρος ο κόσμος είναι δικός του. Μαζί με τις εικόνες που δέχεται από τον κόσμο, του δίνονται οι λέξεις που η μεγαλύτερη τους δύναμη είναι  ότι αποτελούν εικόνες του κόσμου και τίποτα άλλο. Γιατί το έργο του Ομήρου είναι το ομοίωμα του κόσμου του πλούτου και της τάξης του εκείνης που ως ουσία διατηρείται μετέωρη στο παιγνίδι των αντίθετων δυνάμεων. 
σελ 70 . Α΄τόμος
Wolfgang Schadewaldt

Αστραία

Από τον κόσμο και το έργο του Ομήρου
Το ομηρικό ζήτημα
Βόλφγκανγκ Σάντεβαλντ
Μορφωτικό Ίδρυμα Εθνικής Τραπέζης
Μετάφραση: Φάνης Κακριδής


Κυριακή, 16 Δεκεμβρίου 2018

Η ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ



Μια καθαρή ματιά στην Ελληνική Μυθολογία με όλες τις εκδοχές των μύθων, τις πηγές  και τις αναφορές.

Στην ελληνική μετάφραση ο Κερένυι είχε γράψει τον παρακάτω πρόλογο:
Εκτιμώ πολύ τη νεοελληνική λογοτεχνία και τα έργα των Νεοελλήνων λογοτεχνών που τα θεωρώ σαν μια νέα απαρχή. Δεν νομίζω πως είναι αναγκαίο και σωστό όταν μιλώ σε Έλληνες των νεοτέρων χρόνων ή του παρόντος να  τονίσω ιδιαίτερα πως είναι Νεοέλληνες. Πολύ περισσότερο τώρα που προσφέρω τον Έλληνα στον  "Νεοέλληνα".
Η εισαγωγή στη δική μου ΄Μυθολογία των Ελλήνων" δεν έγινε ορθά κατανοητή από τους περισσότερους , στους οποίους ανήκανε μερικοί από τους επιφανέστερους Ευρωπαίους. Αυτό δείχνει πόσο χρήσιμο είναι να μιλάει κανείς ανοικτά για αυτά τα θέματα.Για να γραφτή μια Ελληνική Μυθολογία, όχι για παιδιά ούτε για επιστήμονες, αλλά για μεγάλους, από άνθρωπο προς άνθρωπο, θεώρησα πως μας τη διηγείται κάποιος Έλληνας σε  ένα ελληνικό νησί, ένας λόγιος που ξέρει τις πηγές που διασώθηκαν και τα μυθολογικά κείμενα.
.........
Ήθελα να καλύψω την επιθυμία όλων των Ευρωπαίων για τους οποίους η πρώτη Μυθολογία είναι η Ελληνική Μυθολογία Προτού αρχίσω να γράφω τις γραμμές αυτές σε ένα καφενείο πλάι σε κάποιο μυθολογικό τοπίο, στον κόλπο του Φόρκυος, άκουσα με  ποιον τρόπο ένας άνδρας απάγγελνε ένα μυθολογικό κείμενο με μεγάλη σοβαρότητα και βαθύ αίσθημα. Ήταν γραμμένο στη καθαρεύουσα και δεν επρόκειτο  για μύθο ή παραμύθι  κάποιου  του λαού, αλλά για κείμενο κάποιου φιλολόγου βασισμένο σε ένα σχόλιο στον Όμηρο σχετικό με την Αρέθουσα, τη νύμφη εκείνης της πηγής που αναφέρεται στην Οδύσσεια και με τον γιο της τον Κόρακα που πήρε  το όνομα, ο βράχος πλάι της. Το ρώτησα αν είχε μάθει την  ιστορία στον σχολείο. Όχι, απάντησε . Δεν είχε πάει στο Γυμνάσιο και στο  σχολείο  δεν μαθαίνουν  τέτοιες ιστορίες. Η ιστορία προερχόταν από παλιούς Γερμανούς αρχαιολόγους που είχαν έρθει εδώ και μεταδόθηκε από πατέρα σε γιο.
Αυτό μου αποκάλυψε πως η δυνατότητα του αποήχου της μυθολογίας στους  Έλληνες είναι βαθιά ριζωμένη και πως  ένας ξένος, με την ελληνική σημασία της λέξης μπορεί να τον μεταφέρει στην πατρίδα του. Ολόκληρη η Ελληνική Μυθολογία προσφέρεται όπως την καταλαβαίνω προσωπικά σαν μια διδασκαλία για τους θεούς που είναι σύγχρονα διδασκαλία για τους ανθρώπους. Νιώθω υπερήφανος  που μπορώ να το κάνω εγώ.
Η δική μου Ελληνική Μυθολογία ξανάρχεται στην πατρίδα της με την ιδέα πως τη διηγείται  ένας Έλληνας.
..........
Ο Έλληνας αναγνώστης οφείλει ιδιαίτερη ευγνωμοσύνη στους προγόνους του που χάρισαν στην ανθρωπότητα αυτές τις ιστορίες."
Λόγια του Κάρλ Κερένυι στην εισαγωγή του βιβλίου του.
Τον ευχαριστούμε  για το μήνυμα, την προσφορά και την ενδυνάμωση του ήχου της γνώσης της Ελληνικής Μυθολογίας.
Τον ευχαριστούμε θερμά εμείς οι  "Νέο Έλληνες " σε Πεδία Ομηρικά
Αστραία

Ο Καρλ Κερένυι ( 1897 - 1973) ήταν Ούγγρος (Σουαβός) καθηγητής των κλασικών σπουδών, μυθολόγος και ιστορικός της θρησκείας, που ασχολήθηκε με τη σύγχρονη μελέτη της Ελληνικής μυθολογίας. Δίδαξε στα πανεπιστήμια του Σέγκεντ και του Πεκς στην Ουγγαρία. Από το 1943 εξαιτίας πολιτικών πιέσεων που εντάθηκαν με την άνοδο του Ναζισμού στην Ουγγαρία ο Κερένυι έγινε μόνιμος κάτοικος Ελβετίας, αρχικά με διπλωματικό status και κατόπιν ως πολιτικός πρόσφυγας. Συνεργάστηκε με  τον Κ. Γκ. Γιουνγκ. Η επαφή του με τον Ελβετό ψυχολόγο ήταν εκείνη που οδήγησε τελικά στη μόνιμη μετανάστευση στο Ιταλόγλωσσο καντόνι του Τιτσίνο. Εκεί στην Ελβετία εξέδωσε ο Κερένυι το κύριο σώμα της έρευνάς του στην περίοδο 1945-1968, ασκώντας παράλληλα σημαντική επίδραση στην έρευνα της μυθολογίας, ως ένας από τους τελευταίους αντιπροσώπους της μεγάλης παράδοσης των ανθρωπιστών λογίων της αρχαιότητας. Μεταπολεμικά ο Κερένυι δίδαξε Ουγγρική γλώσσα και λογοτεχνία στο πανεπιστήμιο της Βασιλείας. Ωστόσο, με σημείο έναρξης το 1946, ξεκίνησε μια σειρά από επιθέσεις στην πατρίδα του με λιβέλους που άρχισαν θέτουν σε αμφισβήτηση όχι μόνο τις δημοκρατικές του αρχές αλλά και την επιστημονική του ακεραιότητα. Το 1947 ταξίδεψε στην Ουγγαρία για να μιλήσει στην ανακήρυξή του ως μέλους της Ουγγρικής Ακαδημίας Επιστημών, με την πρόθεση να προσφέρει στη δημοκρατική ανάπτυξη της Ουγγαρίας. Ωστόσο οι προειδοποιήσεις του ουγγρικού σταλινικού καθεστώτος τον εξανάγκασαν να φύγει από τη Βουδαπέστη. Επακόλουθα ο Κερένυι εξορίστηκε από την πολιτική προπαγάνδα υπό τον Γκεόργκι Λούκατς , καθοδηγητική μορφή της κομμουνιστικής ιδεολογίας. Το καλοκαίρι του 1948, ο Λούκατς έγραψε ένα άρθρο στην Társadalmi Szemle (Επιθεώρηση της Εταιρείας) στο οποίο κατηγορούσε τον Κερένυι για συνεργασία με τους Ναζί. Αργότερα ήλθε στο φως η πραγματική αιτία αυτών των λιβέλων που ήταν η απομάκρυνση μιας διεθνώς αναγνωρισμένης προσωπικότητας που θεωρούσε πρωταρχικό της καθήκον την έκφραση της γνώμης της και συνεπώς δεν μπορούσε να συμβιβαστεί ιδεολογικά. Ο τίτλος του ακαδημαϊκού αποσύρθηκε για να αποκατασταθεί το 1989 μετά θάνατον. Το 1962 ο Κερένυι έλαβε την Ελβετική υπηκοότητα. Αποβίωσε στις 14 Απριλίου 1973. Η δεύτερη σύζυγός του Μάγδα αφιέρωσε την υπόλοιπη ζωή της στην προώθηση του έργου του, δημιουργώντας ένα αρχείο τεκμηρίωσης με φωτογραφικό υλικό, αλληλογραφία και χειρόγραφα, διαθέσιμα στο Γερμανικό Αρχείο Λογοτεχνίας στο Μάρμπαχ, κοντά στη Στουτγκάρδη. ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ 

Τετάρτη, 5 Δεκεμβρίου 2018

The Odyssey Homer


  Η Emily Wilson είναι ένας Βρετανή καθηγήτρια Κλασικών σπουδών στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβανίας . Είναι συγγραφέας τριών βιβλίων και το 2017 έγινε η πρώτη γυναίκα που δημοσίευσε μετάφραση της Οδύσσειας του Ομήρου στα αγγλικά.

Emily Wilson’s fresh take on this ancient Homeric epic is both scholarly exacting and a pleasure to read. Rendered into a colloquial iambic pentameter that matches the same number of lines as the Greek hexameters, her buoyant rhythms and fresh, vivid imagery weave a gripping, brisk-paced narrative that is hard to put down. Wilson’s efforts can also be considered an intervention to slough off the anachronistic biases and oversimplifications found in many previous translations. The result is a work that is crisp, forceful, daring, and nuanced, a monumental rendering of a monumental text, “an old story for our modern times.”

Ο κόσμος  και η παγκοσμιότητα του Ομήρου

Αστραία

Τετάρτη, 28 Νοεμβρίου 2018

Ελληνική Μυθολογία





ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΥΘΟΛΟΓΙΑ
DECHARME PAUL
Σύγγραμμα βραβευθέν υπό της Γαλλικής Ακαδημίας και του προς ενθάρρυνσιν των Ελληνικών σπουδών συλλόγου

Η ωραιότερη φυλή που έζησε υπό τον  ήλιον, η Ελληνική. 
  Ντεσάρμ (Decharme 1839-1905) 
Γάλλος καθηγητής Πανεπιστημίου, ακαδημαϊκός και ελληνιστής.

Οι μύθοι είναι, απλούστατα, το περίβλημα θησαυρών μυστηριώδους επιστήμης, εντός  του οποίου οι πρώτοι φιλόσοφοι απέκρυψαν τα γνώσεις των περί των μεγάλων νόμων του φυσικού κόσμου, και τας θεωρίας των περί  της καταγωγής των όντων. Όταν η αλληγορική γλώσσα, την οποίαν ούτοι μεταχειρίσθηκαν, δια να μεταδώσουν στους μαθητάς των, το απόθεμα της σοφίας των, έπαυσε ,με την πάροδο του χρόνου, να ερμηνεύεται, έπαυσε και από του να είναι καταληπτή. μόνο το γράμμα αυτής αντελαμβάνοντο πλέον.
.....
Απανταχού εν τω κόσμω οι Έλληνες ενόμισον ότι διέκρινον την αεί παρούσα δράσι όντων μυστηριωδών και εν τη υπερχειλίσει  του μέχρις υπερβολή φθάνοντος θρησκευτικού συναισθήματος, έπλασον το θείον τοσούτον ποικίλον, όσον και τα καθημερινώς εις τους οφθαλμούς των υποπίπτοντα φαινόμενα. Έχοντας δε επίγνωσιν της αξιοπρέπειας και της ευγένειας αυτών έδωσαν εις τα φάσματα ταύτα των θεών ανθρώπινη μορφήν, ήτοι ταύτα τα τα χαρακτηριστικά της Ελληνικής φυλής, της ωραιτότερας εξ όσων έζησαν υπό τον ήλιον. Οι θεοί λοιπόν του Ομήρου έμοιαζον προς τα τέκνα των Ελλήνων. Έχουσι σώμα ως εκείνα, τα πάθη των είναι ανθρώπινα, ο τρόπος ζωής των είναι ο των ηρώων.
Πωλ Ντεσάρμ, σελ.6, 31


 Ο Paul Decharme, συνέγραψε πολλά αξιόλογα έργα, από τα οποία τα σημαντικότερα τιτλοφορούνται: Συλλογή επιγραφών της Βοιωτίας (1867), Οι Μούσες και τα θηβαϊκά τεχνουργήματα (1869), Ο Ευριπίδης και το θέατρό του (1894), Κριτική των θρησκευτικών παραδόσεων των Ελλήνων από τα αρχαιότατα χρόνια έως τον Πλούταρχο (1905). Το σπουδαιότερο όμως σύγγραμμά του είναι η Μυθολογία της αρχαίας Ελλάδας (1879), έργο βραβευμένο από τη Γαλλική Ακαδημία, στο οποίο εκτός από την αναγραφή των διαφόρων μυθολογικών δοξασιών, περιλαμβάνεται και η ερμηνεία τους από τον ίδιο.
Εκδόσεις Χρήσιμα Βιβλία 1959

Αστραία

Δευτέρα, 26 Νοεμβρίου 2018

Η Αργώ ως Τόξο




















Ταξίδια της Ηλιακής Συνείδησης

Η Αργώ, ένα ηλιακό πλοίο μέχρι τον 7ον, 6ον αιώνα π.Χ έπαιρνε το σχήμα του τόξου, γράφει ο Θεόδωρος Αξιώτης στο βιβλίο του, σελ.25, 37, η πρώτη Αργοναυτική εκστρατεία 3500 χρόνια π.Χ.
Οι Χόπι της Αμερικής απεικονίζουν την Αργώ με ένα τόξο κι ένα βέλος.
Ζωγράφιζαν την ιπτάμενη ασπίδα με ένα τόξο, μέσα στο οποίο κάθεται η θεότητα και ένα βέλος από κάτω. Εξηγούν πως το βέλος σημαίνει πτήση και ταχύτητα. Είναι καταπληκτικό και δεν είναι τυχαίο που ζωγραφίζουν την Αργώ με ένα τόξο, γιατί η Αργώ είναι τόξο. Είναι το ηλιακό πλοίο του Άστρου του τόξου που είναι ο Σείριος. Όσο για το βέλος έχει την ίδια ρίζα με τον βλήμα και τη βολίδα που σημαίνει αστραπή, κεραυνό και εκτόξευση, βάλλω.
Η Αθηνά στην Αίγυπτο ονομάζεται Σάις που ετυμολογείται από την σαΐτα, δηλ βέλος.
Αθηνά Τοξότης

Αστραία

Αποτέλεσμα εικόνας για Αργώ ΘΕΌΔΩΡΟς ΑΞΙΩΤΗΣ

Σάββατο, 24 Νοεμβρίου 2018

Τα Ορφικά


Το εξώφυλλο   των ΟΡΦΙΚΩΝ που έχει εκδοθεί στη Λειψία το 1829 έχει εξαφανισθεί

Εκτός της αλμαγέστης του Πτολεμαίου, από τα γραπτά των μεγάλων Ελλήνων αστρονόμων πολύ λίγα έφθασαν μέχρις  ημών υπό αδιάφθορον μορφήν. Τα υπάρχοντα κείμενα προέρχονται εξ αντιγραφής αρχαιοτέρων, τα οποία, ομοίως είχον αντιγραφή παλαιότερον εκ των πρωτοτύπων. Μετά την πτώσιν της Ελληνικής επιστήμης κατά τους χρόνους της Ρωμαϊκής αυτοκρατορίας, οι αντιγραφείς ήσαν μικρού διανοητικού αναστήματος, κάποτε δε μάλιστα παρουσιάζονται όχι ευφυείς. Ούτως υπεισήλθον μεγάλαι αλλοιώσεις εις τα αρχαίας ιδέας.
.....
Υπ αυτάς λοιπόν  τας συνθήκας απηξιώσαμεν οι Έλληνες να ερευνήσωμεν ο, τι είχομεν ως κληρονομιάς μας, ό,τι ημείς και μόνοι και περισσότερον παντός άλλου ηδυνάμεθα να διερευνήσωμεν και αδιαμαρτυρήτως εδεχθήμεν να ταφή εις την αφάνειαν το Ελληνικόν πνεύμα και γενικότερον η Ελλάς, η προ του 8 ου αιώνος, λογισθέντων και αυτών των Ομηρικών Επών, ως διαλαμβανόντων 
( περιεχόντων ) μυθεύματα
από τον πρόλογον  στα Ορφικά του Κ. Χασάπη   Εν  Αθήναις, Πεντέλη,1967 

Ορφικά ονομάζουμε το σύνολο της ιερής γραμματείας του Ορφισμού, μιας Μυστικιστικής θρησκευτικής τάσης, που κάνει την εμφάνιση της ως οργανωμένο κίνημα πριν 2600  χρόνια με θεμελιωτή των βασικών δογμάτων της θρησκευτικής αυτής τάσης τον μυθικό Ορφέα. Παρ΄όλο που η σύνθεση των έργων αυτών προέρχεται από συγγραφείς διαφόρων χρόνων, συνήθως μύστες και ιερείς, τα κείμενα αποδόθηκαν στον ιδρυτή του Ορφισμού, ίσως επειδή όλα τα πρόσωπα αυτά, λαμβάνοντας την ονομασία τους από τον αρχηγέτη τους, ονομάζονταν Ορφείς, με αποτέλεσμα η παράδοση να συνδέει είτε σκόπιμα είτε από λάθος τα κείμενα τους με τον αρχικό, Ορφέα. Μέχρι τους ελληνιστικούς χρόνους η ορφική λογοτεχνία αυξανόταν διαρκώς σε όγκο, με προσθήκη νέων ποιημάτων, άγνωστων δημιουργών και χρόνου συγγραφής.
Από τη γραμματεία των Ορφικών σώζονται  ποιήματα ,ένα έπος σε εξάμετρο στίχων με τον τίτλο Αργοναυτικά, και ένα ποίημα σε εξάμετρο  με τον τίτλο Λιθικά με περιεχόμενο την επενέργεια των λίθων. Χάθηκε, αντίθετα, κατά το μεγαλύτερο μέρος η ορφική θεογονία όπως και η κοσμογονία, που αποτελούσε παραλλαγή της ησιόδειας, διατυπωμένη όμως με ένα πιο βαθυστόχαστο χρώμα.
Τα διασωθέντα Ορφικά κεί­μενα, τα όποια είναι γνωστά υπό την γενικήν Επωνυμίαν «Ορφικά», είναι: α) Τα «Αργοναυτικά» εκ 1384 στίχων
 β) Οι «Ύμνοι», δηλαδή 86 ύμνοι της Ορφικής λατρείας  1133 στίχων
 γ) Τα «Λιθικά» εξ 768 στί­χων, εις τα οποία ο Ορφεύς διδάσκει τον Θεοδάμαντα περί της χρησιμότητος και της μυητικής αξίας είκοσι πολυτίμων και ημιπολύτιμων λίθων και
 δ) Τα «Αποσπασμάτια» και τα «Ανέκδοτα»
 Ο Κωνσταντίνος Χασάπης (1914 – 1972)  είναι ένας  Έλληνας  αστρονόμος και συγγραφέας με καταγωγή από τη Βέροια. Σε πολλές ιστοσελίδες, ο Κ. Χασάπης αναφέρεται ως μέλος της «Ομάδας Έψιλον», μιας υποθετικής μυστικής ομάδας υπέρ του ελληνισμού. Προφανώς αυτό οφείλεται στην αστρονομική συνεργασία του για τα «Ορφικά» του Ι. Πασσά, όπου χρονολογεί τα απόκρυφα αυτά κείμενα έως και το 11841 π.Χ. με βάση τα αστρονομικά στοιχεία που καταγράφουν. Ο Κ. Χασάπης δημοσίευσε επίσης τη διδακτορική του διατριβή με θέμα «Η Ελληνική Αστρονομία της Β’ Χιλιετηρίδας π.Χ., κατά τους Ορφικούς Ύμνους».

Από τα αρχεία μιας αρχαίας  γνώσης

Αστραία

Πηγές:
ΟΡΦΙΚΑ, ΗΛΙΟΣ, Ι. Πασσά
ΒΙΚΙΠΑΙΔΕΙΑ